Zelf partities maken en beheren op de harde schijf


Terug naar de thuispagina


Harde schijf: handmatig partities maken, formatteren en beheren

Inhoud van deze pagina:

Gnome Partition Editor

1. Gnome Partition Editor, oftewel GParted, is een uitstekende partitiebeheerder. Maar u kunt GParted beter niet gebruiken in een Linux die u van de harde schijf van uw computer hebt opgestart. Reden: sommige Linuxdistro's willen een nieuw aangemaakte partitie meteen automatisch aankoppelen. Dat botst soms met de werking van GParted.

In uw computergereedschapskist hoort daarom beslist een Live-CD of Live-DVD met GParted erop. De beste twee keuzes zijn deze:

a. De DVD van Linux Mint. Deze DVD heeft ook Gparted aan boord. Start uw computer op vanaf de Mint-DVD en doe een klik op de Menuknop. Zoekterm daarin: gparted. Klik op Gparted Partition Editor om hem te starten.

De DVD Linux Mint werkt op bijna alle computers (want heeft veel stuurprogramma's aan boord).

Voordeel: u hebt hem meestal toch al, omdat u hem hebt gebruikt voor de installatie van Linux Mint op uw harde schijf.

Nadeel: de DVD van Mint start een volledige werkomgeving op met veel toeters en bellen, en is dus een "zware jongen".

b. De Live-CD van Lubuntu. Deze bevat ook Gparted, en heeft dezelfde stuurprogramma's aan boord als de DVD van "grote broer" Linux Mint. Daardoor werkt ook hij op bijna alle computers.

Voordeel: de Live-CD van Lubuntu is een stuk lichter dan de Mint-DVD, en stelt dus veel lagere systeemeisen.

Nadeel: als u geen Lubuntu wil installeren op de harde schijf, dan kost het u een extra CD.

U kunt uw PC opstarten vanaf de DVD of de CD. Ze zijn dus onafhankelijk van het besturingssysteem op uw harde schijf. Let wel even op de BIOS-instelling van uw computer: het CD/DVD-station moet bovenaan staan in de opstartvolgorde.

Het iso-bestand van Lubuntu dat u op een CD kunt branden, haalt u hier.

Let verder op deze brandtips.

Let op: gebruik beslist niet het Windowsprogramma Partition Magic voor uw Linuxpartities! Want die geeft soms valse "foutmeldingen", die hij voorstelt om te "repareren". Gaat u daarmee akkoord, dan beschadigt Partition Magic uw Linuxpartities.

Primaire partities en logische partities

2. Bij een computer die een ouderwets BIOS heeft, kan een harde schijf slechts vier primaire partities hebben (deze beperking geldt niet voor moderne computers met UEFI, mits het UEFI ook in UEFI-modus draait).

Om dat maximum van 4 te omzeilen, hebben slimme jongens een truc bedacht. U kunt namelijk één primaire partitie omtoveren in een zogenaamde "extended" (uitgebreide) partitie. De ruimte op deze uitgebreide partitie kunt u vervolgens opdelen in een onbeperkt aantal logische partities.

De logische partities beginnen altijd te tellen bij 5, want de eerste vier nummers zijn gereserveerd voor primaire partities.

Let op: Windows en PC-BSD willen altijd alleen maar op een primaire partitie staan. Linux maakt het niet uit: die kunt u zowel op een primaire partitie als op een logische partitie installeren.

Het is dus sowieso handig om een van de primaire partities, uitgebreid te maken. Dan wordt u tenminste niet beperkt in het aantal partities dat u kunt aanmaken. Ook al hebt u misschien nu nog genoeg aan vier, dat kan in de toekomst wellicht veranderen!

U maakt dus eerst een uitgebreide (extended) primaire partitie aan (stap 1).
Vervolgens maakt u pas de benodigde logische partities aan in de uitgebreide ruimte (stap 2).

Logische partities aanmaken vergt dus twee stappen, terwijl het aanmaken van een primaire partitie in één stap gaat.

De knop Apply (in de werkbalk)

3. GParted plaatst bewerkingen in de wachtrij. Hij voert deze dan pas uit, achter elkaar, wanneer u de bevestiging heeft gegeven met de knop "Apply" (soms weergegeven als "vink") in de werkbalk van GParted.

Als volgt gaat u in GParted te werk, als u bijvoorbeeld een bestaande partitie wilt vernietigen:
- klik op een te vernietigen partitie.
- Werkbalk: Partitie - verwijderen. Nu staat deze bewerking in de wachtrij.
- Klik daarna op de werkbalkknop "Apply" (soms weergegeven met een "vink", om de bewerking te laten uitvoeren.

Let op: een partitie moet u eerst ontkoppelen (unmount), voordat u die kunt vernietigen. Bij een swap-partitie heet de ontkoppelingsactie Swapoff.

Plaats een opstartvlag

4. U dient in GParted één van de primaire partities te voorzien van een opstartvlag (boot flag). Anders wil de computer niet opstarten vanaf de harde schijf. Als u Windows op een van de partities hebt staan, dan moet de Windowspartitie de opstartvlag krijgen.

Rechtsklik met de muis op een partitie en kies "Vlaggen beheren" (Manage flags).

Formatteer als EXT4

5. Formatteer Linuxpartities altijd als EXT4, en niet als EXT2 (uitzonderingen daargelaten).

EXT4 houdt namelijk een dagboekje bij (journal), waarin beschreven staat waar de bestanden op de harde schijf staan. Zo hebt u veel minder kans op gegevensverlies bij een stroomstoring. EXT2 heeft zo'n dagboekje niet.

EXT4 is eigenlijk geen zelfstandig formatteringstype, want het is feitelijk gewoon EXT2 met een plusje: het dagboekje. Bij de opstartboodschappen van uw PC kunt u dan ook soms zien, dat een EXT4-partitie wordt aangeduid als EXT2.

EXT4 is een vrij recente doorontwikkeling van EXT3. Al geruime tijd is EXT4 stabiel en betrouwbaar genoeg voor een productie-omgeving. Bovendien is hij sneller dan zijn voorganger. Beslist een aanrader dus.

Liever vernietigen dan verplaatsen

6. Partities verschuiven of samenvoegen duurt soms vele uren, want het gaat sector per sector.

Veel sneller en handiger is het daarom, om een overbodige partitie te vernietigen en de lege ruimte gewoon toe te voegen aan een bestaande partitie. Of een bestaande partitie die te groot is, eerst vernietigen, vervolgens een andere (te kleine) partitie uitbreiden en tot slot de vernietigde partitie in kleinere omvang herscheppen.

Dat is slechts minutenwerk, zeker wanneer de uitbreiding aan de rechterkant plaatsvindt van de te vergroten partitie.

DOS-label is gevaarlijk

7. In het menu van GParted staat de mogelijkheid om uw schijf een DOS-label te geven. Dat is geen onschuldig etiketje voor een partitie, zoals u misschien zou denken (zucht.... ik dacht het ooit), maar een handeling die alle bestaande partities op de harde schijf vernietigt. Een gewoon label (etiket) plaatsen, wat ook via Gparted kan, is uiteraard volstrekt ongevaarlijk.

Het is maar dat u het weet....

Nog meer tips?

8. Wilt u meer tips en trucs? U vindt er nog veel meer op deze webstek!

Zoals deze:

Maak uw Linux Mint sneller

Maak Linux Mint veilig schoon

Vermijd 10 fatale vergissingen


Op de inhoud van deze webstek is een Creative Commons-licentie van toepassing.

Algemeen voorbehoud en uitsluiting aansprakelijkheid

Terug naar de thuispagina